Overslaan naar hoofdinhoud
Pulse
Children, students in classroom playing Minecraft on Surface Go. Contextual education.
Leestijd, 7 min.

De maatschappij heeft in korte termijn een enorme veerkracht en veranderingsbekwaamheid getoond. Een mooi voorbeeld is hoe scholen in razendsnel tempo naar lesgeven op afstand zijn overgeschakeld om het onderwijs zo goed mogelijk te continueren. Lees in deze blog praktische instructies om de verandering duurzaam te maken, zodat we ervoor zorgen dat we de geleerde lessen meenemen naar de toekomst en we niet op oude gewoonten terugvallen.

Deel 1 van de blog geeft een korte inleiding over verandermanagement aan de hand van het ADKAR-model van Prosci en vervolgens wordt ingezoomd op de acties die schoolleiders kunnen nemen op de verschillende elementen van ADKAR om de verandering te verduurzamen.

1. Het ADKAR-model voor verandermanagement

Een verandering binnen een school verwezenlijken bestaat uit twee onderdelen: 1) het vormgeven van een project en 2) het veranderen van individueel gedrag van elk van je docenten, medewerkers en leerlingen. Je hebt een project (leren op afstand), je hebt een doel (onderwijs zo goed mogelijk continueren) en je hebt de specificaties uitgedacht (lesgeven via Teams, Stream, Flipgrid, …). De laatste stap is dat iedereen aanhaakt op het project en dus ook zijn individuele gedrag aanpast. Deze laatste stap verdient minstens evenveel aandacht als het project zelf, want zonder een verandering in gedrag, faalt het project per definitie.
Individuele verandering bestaat uit vijf fasen volgens het ADKAR-model van de Prosci-methodologie voor verandermanagement. Het model geeft de volgorde weer waarin de stappen moeten doorlopen worden (zie figuur 1).

Figuur 1. Het ADKAR model van Prosci.

Figuur 1. Het ADKAR model van Prosci.

De eerste stap is communiceren waarom we veranderen, deze fase heet het creëren van bewustzijn (‘awareness’). Deze eerste stap is cruciaal voor succes, ook al is de nood voor verandering duidelijk in deze tijden. Het is een best practice om als schoolleider te communiceren waarom jullie gekozen hebben voor een bepaalde oplossing of richting.

De tweede fase bestaat uit het analyseren waarom een docent of medewerker als individu zou willen veranderen. Ze kunnen prima de beweegredenen begrijpen van de school voor de verandering, maar dit vertaalt zich niet altijd direct in een persoonlijk belang om de eigen gewoonten aan te passen. Dit is het creëren van verlangen (‘desire’) bij je docenten en medewerkers.

De derde en vierde fase van het ADKAR-model is het focussen op de kennis en kunde van de medewerker. Kennis (‘knowledge’) is noodzakelijk om mee te kunnen met de verandering, waarna we gaan toetsen of de medewerker het ook in de praktijk kan brengen (‘ability’). Dit kan training zijn over een nieuwe tool of het volgen van een didactische cursus over hoe je online het beste feedback kan geven.

De laatste fase is het stimuleren van de medewerkers om de verandering vol te houden. Deze fase heet bekrachtiging (‘reinforcement’) en zorgt voor een duurzame verandering binnen de school. Een voorbeeld is een persoonlijke bedanking van de directeur naar elk personeelslid die gedemonstreerd heeft mee te zijn gegaan in de verandering.

In een snel tempo zijn scholen door de eerste vier fasen heen geschakeld, al dan niet in volgorde. We zoomen nu verder in welke stappen scholen kunnen ondernemen om de veranderingen vol te houden.

2. Duurzaam veranderen

Het (her)definiëren van het project
Er zijn plotse beslissingen gemaakt, de ene al meer doordacht dan de andere. Hebben jullie de juiste keuze gemaakt als organisatie? Past de gekozen technologie bij de visie, de wijze van lesgeven en leren en heeft iedereen de mogelijkheid gehad om deel te nemen aan het nieuwe onderwijs? Het Microsoft Education Transformation Framework kan helpen bij het plaatsen van de keuzes in de bredere organisatiecontext. Doorloop de stappen met je team in de ETF scan en ga kijken of de technologie die je hebt gekozen ook op de lange termijn jouw school verder helpt. Na de brainstorm wijs je een projectmanager toe en focus je je vervolgens op de vijf fasen van het ADKAR-model.

De verandering communiceren, communiceren, communiceren
Er is niets zo belangrijk dan aankomende en huidige veranderingen goed communiceren, ook in digitale tijden. Maak een communicatieschema om het bewustzijn over de vordering van de verandering te vergroten. De leidraad is beter te veel communiceren dan te weinig, dit geldt ook voor communicatie direct vanuit de schoolleiding en het bestuur. Een communicatieschema bestaat uit verschillende zenders, de tijdstippen waarop de boodschappen worden verzonden, de media en de inhoud van de boodschappen.

Best practice: schoolleiders en besturen communiceren altijd de ‘waarom’ van de verandering. Dit is taak die ze niet kunnen delegeren. Hoewel het in de huidige periode duidelijk is waarom scholen een nieuwe manier van onderwijs implementeren, kan je deze stap niet overslaan.

Houd rekening met de persoonlijke situaties van je medewerkers
In één klap virtueel lesgeven brengt een hoop persoonlijke veranderingen mee voor al je medewerkers. Belangrijk is om het gesprek aan te gaan, op voorhand te anticiperen waar mogelijke hindernissen zich kunnen voordoen voor je medewerkers en alvast alternatieven te bedenken om hieraan tegemoet te komen. Het gaat om het creëren van verlangen voor je medewerkers, maar de verandering dient ook haalbaar te zijn voor zijn/haar persoonlijke situatie. Hebben ze bijvoorbeeld kinderen die thuis zitten? Hebben ze thuis voldoende infrastructuur om op afstand les te geven? Dit zijn maar enkele voorbeelden van vragen die je jezelf kan stellen voordat je de volgende fase ingaat: training voorzien.

Training is pas de derde stap
Ik kan niet genoeg benadrukken dat training niet als eerste stap komt, maar pas als derde stap. De nood is hoog in deze tijden, dus hier mijn tip: zet een online trainingsprogramma op waar degenen die willen alvast zelfstandig kunnen doorlopen (tips zijn de online platformen van Microsoft, Edutrainers of Academy4Learning). Verder bieden onze Global Training Partners ook hun diensten of advies gratis aan voor het onderwijs. Pas nadat je de persoonlijke situaties van medewerkers op het netvlies hebt, stel je trainingsplannen op met duidelijke richtlijnen: bepaal waar en wanneer trainingen beschikbaar worden gesteld, welke trainingen verplicht zijn en of deze trainingen best tijdens werktijden of in eigen tijd gevolgd kunnen worden.

Zet een online professionele leergemeenschap op voor medewerkers
Wanneer medewerkers beginnen experimenteren, is het handig dat ze elkaar kunnen helpen. Zet een online community op (bijvoorbeeld in Microsoft Teams), voeg docenten, medewerkers en de IT-afdeling toe en stel vragen aan elkaar, deel bestanden en reageer op berichten. Naast de interne samenwerking kunnen ze ook aansluiten bij externe communicaties, zoals de MIEE community, de Microsoft Remote Learning Community of de openbare Nederlandse Community van docenten.

Bedank je medewerkers
De laatste tips gaan over de bekrachtiging (‘reinforcement’) van de verandering. Deze laatste en belangrijke stap zorgt ervoor dat de verandering blijft en dat medewerkers niet terugvallen in oude gewoonten. Het maakt de verandering duurzaam en geeft de cultuur van je organisatie mee vorm. Hier volgen drie stappen om ervoor te zorgen dat dit goed gebeurt, gezien dit een fase is waar scholen nu of binnenkort mee te maken gaan krijgen.

Stap 1: verzamel feedback van medewerkers, docenten, leerlingen en ouders over de verandering. Wat is goed gegaan, wat is minder goed gegaan, waar is nog nood aan? Splits daarbij je vragen die gaan over het project (wat vind je van de technologie die gebruikt is) en over hoe de school de verandering heeft aangepakt (was je goed op de hoogte, ben je ondersteund geweest door je leidinggevende). Bundel deze inzichten en maak een managementrapportage zodat iedereen binnen de school hiervan kan leren.

Stap 2: identificeer waar de weerstand zit bij de achterblijvers. Waar liepen ze tegenaan en wat weerhield hen ervan om mee te gaan in de oplossing? Maak een plan om deze mensen verder te helpen en ook te ondersteunen voor een volgende keer. Dit weerstandsplan geeft je als school goede inzichten in waarom sommige verandering wel slagen en andere niet. Houd het dan ook bij de hand wanneer een volgende verandering wordt ingepland.

Stap 3: vier je successen! Een simpel bedankje kan in deze tijden al wonderen doen. Je werknemers hebben hard gewerkt, ze hebben zich snel weten aan te passen en doen wat ze kunnen om de omslag in het onderwijs mogelijk te maken. Hoe je jouw medewerkers het beste bedankt, hangt af van de cultuur van je school, maar een simpele blijk van waardering doet vaak al wonderen.

Best practice: maak de bedanking persoonlijk en stuur geen algemene email uit. Bedank alleen de medewerkers die ook echt het verschil gemaakt hebben en daadwerkelijk de verandering zijn ondergaan. Iedereen beweegt op zijn eigen tempo, je zal altijd voorlopers hebben en mensen die langer tijd nodig hebben. Bedank de voorlopers dan ook sneller en zet ze in om de anderen te helpen. Focus op verlangen (‘desire’) voor degenen die meer tijd nodig hebben.

We leren zoveel van scholen over de hele wereld die leren op afstand mogelijk maken op allerlei ingenieuze manieren. We horen ook heel graag jullie succesverhalen met het omschakelen naar lesgeven op afstand met de Microsoft tools op sociale media met de hashtag #MicrosoftEDUstory. Welke tools of oplossingen je ook gebruikt, wij wensen je studenten, docenten, medewerkers en hun gezinnen het allerbeste.

Spoedcursus in Microsoft Teams

Volg gratis een spoedcursus in Microsoft Teams

Educatie

  • Haal meer rendement uit je traditionele onderwijsmethodes met de toevoeging van Microsoft Teams

    Haal meer rendement uit je traditionele onderwijsmethodes met de toevoeging van Microsoft Teams

    COVID-19 heeft een enorme invloed gehad op de dagelijkse routines van miljoenen leraren, leerlingen en studenten over de hele wereld. Het team van Microsoft in het onderwijs blijft zich inzetten om iedereen te helpen om betrokken te blijven met leren op afstand. Nu landen de crisis langzaam te boven komen, helpt Microsoft scholen om over […]

  • Een AVG-handleiding voor universiteiten

    Een AVG-handleiding voor universiteiten

    De nieuwe Europese wet 'Algemene verordening gegevensbescherming (AVG)' wordt 25 mei van kracht. In dit gratis eBook wordt uitgelegd welke stappen je kan nemen om je universiteit te laten voldoen aan de regelgeving. Ook bevat het andere nuttige informatie. Je universiteit is op reis Je universiteit is op reis. Een doorlopende reis met veel deelnemers: […]

Finance

  • een man en een vrouw zitten in een conference room

    From outsourcing to cloud sourcing

    Capgemini and Microsoft leverage strategic partnership to enable Data Center Transformation with Microsoft Azure for Dutch clients Many organizations are looking to modernize their infrastructure and applications to enable digital transformation, reduce infrastructure footprint and cost, and increase flexibility. End-to-end digital transformation requires a secure, robust, and decomplexified infrastructure. However, it is no secret that […]

  • Een man loopt op de voorgrond door een groot gebouw

    Werkt jouw device voor jou, of andersom?

    Het draaien van een financiële rapportage, het inzien van klantdata of het identificeren van een investeringskans is onderdeel van jouw dagelijks werk. En hoewel je hier technologie voor nodig hebt, moet dit vooral ondersteunend zijn. Niets is zo frustrerend als minuten wachten op je desk- of laptop die de zwaarte van jouw financiële pakket niet […]

Government

  • CEO leading a meeting

    VNG en Microsoft werken samen aan ontwikkeling moderne veilige overheidswerkplek

    De gezamenlijke campagne tussen VNG en Microsoft is van start gegaan, beiden partijen hebben de nieuwe gemeentelijke voorwaarden ondertekend. Goed nieuws vanaf 1 februari kunnen alle Nederlandse gemeenten gebruik maken van de VNG overheidswerkplek. De overheidswerkplek bestaat uit nieuwe juridische gemeentelijke voorwaarden, een op maat gemaakte VNG-Microsoft overheidswerkplek en gunstige commerciële voorwaarden. Het doel van […]

  • Ondersteuning voor non-profits en NGO’s

    Ondersteuning voor non-profits en NGO’s

    Nu COVID-19 wereldwijd gevolgen heeft, speelt technologie een cruciale rol bij de dagelijkse ondersteuning van mensen en organisaties. Bedrijven over de hele wereld gaan thuis en op afstand werken. Deze veranderende werksituatie zien we ook bij non-profit- en internationale organisaties als de Verenigde Naties, die in de frontlinie essentiële ondersteuning bieden aan hun lokale gemeenschappen. […]

Manufacturing

  • Ook een pan verse mosselen wordt mogelijk gemaakt door slimme techniek

    Ook een pan verse mosselen wordt mogelijk gemaakt door slimme techniek

    Ondernemers ondersteunen in hun business-uitdagingen; dat is waar Microsoft en haar partners graag een rol in spelen. De ambities en passies van ondernemers vormen de basis van verhalen die wij hier graag met jou delen. Hiermee willen wij jou inspireren en laten zien hoe technische oplossingen ondernemers helpen om alle elementen in hun bedrijf te […]

  • De haven van North Sea Port.

    North Sea Port integreert en beveiligt haar operatie met Microsoft 365

    De fusie van het Belgische Havenbedrijf Gent en het Nederlandse Zeeland Seaports tot North Sea Port, ging gepaard met een keuze voor Microsoft 365. Het bedrijf koos voor een flexibele oplossing om hun IT-infrastructuur volledig te integreren. Cruciaal in deze operatie was het garanderen van de beveiliging in de organisatie. Voor de meer dan 300 […]

Retail

Zorg

  • Pharmaccess maakt Zorg in Afrika toegangkelijk

    Pharmaccess maakt Zorg in Afrika toegangkelijk

    Ondernemers ondersteunen in hun business-uitdagingen; dat is waar Microsoft en haar partners graag een rol in spelen. De ambities en passies van ondernemers vormen de basis van verhalen die wij hier graag met jou delen. Hiermee willen wij jou inspireren en laten zien hoe technische oplossingen ondernemers helpen de volgende stap te zetten om zo […]

  • Medical assistant advising patient

    Microsoft’s ondersteuning van de eerstelijnszorg met digitaal werken

    De wereldwijde verspreiding van COVID-19 heeft inmiddels ook grote impact op Nederland. De gevolgen voor de hele Nederlandse samenleving groeien met de dag, en de onvoorspelbaarheid van de ontwikkelingen brengt veel onzekerheid met zich mee. In de beheersing van de verspreiding van het virus en de zorg voor patiënten en andere betrokkenen speelt de eerstelijnszorg […]